Doorbraak of deceptie?
Hollywood-regisseur Mel Gibson, bekend van The Passion of the Christ, zou volgens virale berichten werken aan een nieuw perspectief op Jezus — gebaseerd op teksten uit de Ethiopische Bijbel en zogenaamd “vergeten boeken”.

Maar theologen en kenners slaan alarm: gaat het hier om waarheid, of om een gevaarlijke vermenging van canon en apocriefe teksten?


NBG1951 (2 Korinthiers 11:4) Want indien de eerste de beste een andere Jezus predikt, die wij niet hebben gepredikt, of gij een andere geest ontvangt, die gij niet hebt ontvangen, of een ander evangelie, dat gij niet hebt aangenomen, dan verdraagt gij dat zeer wel. 


Wat is de canon — en waarom is die belangrijk?

De canon van de Bijbel is de verzameling boeken die door de vroege kerk als geïnspireerd en betrouwbaar zijn erkend.

Voor het Nieuwe Testament gaat het om 27 boeken, waaronder de vier evangeliën. Deze selectie kwam niet willekeurig tot stand, maar werd bepaald op basis van:

  • apostolische oorsprong
  • consistentie met bestaande leer
  • breed gebruik in de vroege kerk

 Met andere woorden: de canon is geen menselijke gok, maar een zorgvuldig gefilterde kern van teksten die al vroeg als gezaghebbend werden gezien.

 Wat zijn apocriefe boeken?

Apocriefe boeken zijn geschriften die niet in de canon zijn opgenomen.

Voorbeelden zijn:

  • Evangelie van Thomas
  • Boek van Henoch (wel aanwezig in Ethiopische traditie)
  • Evangelie van Judas

Deze teksten:

  • zijn vaak later geschreven
  • bevatten tegenstrijdige of esoterische leer
  • werden door de vroege kerk juist bewust afgewezen

 Ethiopische Bijbel: uniek, maar niet automatisch gezaghebbend

De Ethiopische orthodoxe kerk heeft een bredere canon, met o.a. het Boek van Henoch.

Maar belangrijk:
• Dat een tekst oud is, betekent niet dat hij betrouwbaar is
• De vroege kerk kende veel van deze boeken al — en verwierp ze

!Gevaarlijke thumbnails

 Historisch feit: “begraven boeken” en herontdekking

In de oudheid gebeurde iets opvallends:

Sommige teksten werden:

  • verborgen
  • begraven
  • of simpelweg niet meer gekopieerd

Niet per se uit “bijgeloof”, maar vaak omdat ze:

  • als ketters werden gezien
  • verwarring brachten
  • of niet overeenkwamen met apostolische leer

Later — denk aan vondsten zoals Nag Hammadi — werden zulke teksten opnieuw ontdekt.

Maar: herontdekt betekent niet dat ze ooit gezaghebbend waren.

Wat gelooft Mel Gibson eigenlijk?

Mel Gibson staat bekend als een traditionalistische katholiek.

Belangrijke kenmerken van zijn visie:

  • hij verwerpt moderne kerkelijke ontwikkelingen
  • hij benadrukt lijden, mystiek en visioenen
  • zijn film The Passion of the Christ gebruikte ook extra-bijbelse bronnen, zoals visioenen van mystica Anne Catherine Emmerich

- Dat betekent: hij heeft al eerder materiaal gebruikt dat niet direct uit de Bijbel komt

Zijn nieuwe project The Resurrection of the Christ: Part One zou opnieuw een “andere dimensie” van Jezus tonen, mogelijk met bovennatuurlijke en niet-canonieke elementen.

!Gevaarlijke thumbnails

De grote zorg: vermenging van waarheid en toevoeging

Wanneer canonieke en apocriefe teksten door elkaar worden gebruikt, ontstaat een probleem:

  • waarheid wordt vermengd met speculatie
  • kijkers kunnen niet meer onderscheiden wat Bijbels is
  • “nieuwe openbaringen” krijgen autoriteit die ze niet hebben

Kritische vraag die steeds vaker opkomt

Een scherpe vraag die rondgaat:

Heeft Gibson eerst het vertrouwen van christenen gewonnen met The Passion of the Christ…
om daarna minder betrouwbare bronnen als “verborgen waarheid” te introduceren?

Er is geen bewijs voor zo’n strategie — maar het laat wel zien hoe gevoelig dit onderwerp ligt.